مزایا و معایب شامپو فری سولفات

در سال های اخیر در زمینه سلامت مو شامپوهای بدون سولفات (Sulfate Free Shampoo) در میان مردم محبوبیت بالایی کسب کرده است. در ابتدا تبلیغات و تولیدکننده های محصولات بهداشتی این نوع شامپو را به عنوان راهکاری برای افزایش ماندگاری رنگ و کراتین مو معرفی کردند. پس از آن با گذشت زمان علاوه بر افرادی که موهای رنگ شده دارند، این شامپو در میان افرادی که به دنبال کاهش وز بودن موها بودند نیز محبوب شد. اما آیا واقعا استفاده شامپوی بدون سولفات بر نرمی و ماندگاری بیشتر مواد استفاده شده بر روی مو تاثیر دارد؟ این شامپو ها مناسب چه کسانی هستند؟ معایب و مزایای شامپو های بدون سولفات چیست؟ در ادامه با ما همراه باشید تا پاسخ این سوالات را بدهیم.

سولفات چیست و چرا در شامپو ها استفاده می شود؟

قبل از اینکه خوبی یا بدی وجود سولفات در شامپو را قضاوت کنیم ابتدا باید کمی با خود این ماده و دلیل استفاده از آن در شامپو ها آشنا بشویم.

در حقیقت سولفات به دسته ای از مواد به نام سوفاکتانت های سولفاته اطلاق می شود که انواع مختلفی دارند و محدود به یک ملکول واحد نمی شوند. برخی از معروف ترین آن ها که در شامپو از آن ها استفاده می شود سدیم لوریل سولفات (SLS)  و سدیم لوریت سولفات (SLES) هستند. این ترکیبات نمک های با بار منفی هستند که از دو بخش آبدوست (هیدروفیل) و آبگریز (هیدروفوب) تشکیل شده اند. به دلیل داشتن این ۲ بخش می می توانند مانند یک ترکیب صابونی عمل کرده. در نتیجه بدین گونه از چربی و آلودگی های سطح تار مو یک امولسیون محلول در آب تولید کرده و می توانند آن ها از روی سطوح مختلف که در این مورد سطح مو است جدا بکنند. پس سولفات ها به خودی خود مواد بدی نیستند و در حقیقت مسئول بخش عمده تقویت قدرت شویندگی شامپو و چربی زدایی آن می باشند.

چرا سولفات می تواند برای مو مفید و یا مضر باشد؟

گفته شد که نقش سولفات ها در شامپو کمک به زدودن چربی و ذرات روغنی که به تنهایی با در آب حل نمی شوند است. دردسر از جایی شروع می شود که این مواد علاوه بر چربی اضافی موی سر، چربی های مفید اطراف کوتیکول را از بین می برند. این شوینده های آنیونی با تشکیل امولسیون و شستن چربی های محافظ ساقه مو در استفاده مکرر ممکن است ظاهر وز و خشکی به مو ها بدهند. از طرفی به دلیل خاصیت پاک کنندگی قوی، آن ها قدرت خارق العاده ای در تمیز کردن موی سر دارند؛ در نتیجه برای آن دسته از افرادی که پوست سر چرب دارند و با از محصولات نرم کننده زیادی استفاده می کنند، می توانند در زمینه از بین بردن چربی مو ها کمک بکنند.
اکنون که کمی با خود ماهیت سولفات ها آشنا شدیم؛ می توانیم به دور از تاثیر تبليغات و رسانه معایب و مزایای شامپو های بدون سولفات را بگوییم.

همچنین میتوانید مقاله 12 مدل بهترین شامپو بدون سولفات را مطالعه کنید.

نقاط منفی شامپو های فاقد سولفات

1- ممکن است برای کف سر چرب از کارایی بالایی برخوردار نباشد

اصلی ترین نقطه ضعف این دسته از شامپو ها قدرت کم در پاکسازی چربی های زیاد کف سر می باشد. اگر کسی هستید که در آینه زود به زود با موهای چرب مواجه می شوید و مجبور هستید برای دوری از این اتفاقات زود به زود استحمام بکنید، شامپو های فاقد سولفات اگر فرمولاسیون درستی نداشته باشند ممکن است این مشکل شما را تشدید بکنند. البته لازم به ذکر است که با فرمولاسیون صحیح می توان تا حدودی با این مشکل مبارزه کرد.

2- تولید کف کمتر

 از آن جایی که سولفات ها موادی هستند که با خاصیت صابونی خود ایجاد کف می کنند، در نبود این مولکول ها هنگام شست و شو با کف کمتری رو به رو می شویم. این ویژگی بعضا باعث می شود فکر کنیم که این شامپو ها خیلی تمیز کنندگی زیادی ندارند. اما این دیدگاه اشتباه است، می توان بدون کف هم به حد مطلوبی از تمیزی و چربی زدایی دست یافت.

3- قیمت بالاتر

با توجه به اینکه شامپو های فاقد سولفات به فرمولاسیون نوین و نامتعارف احتیاج دارند، هزینه ساخت این شامپو ها نیز طبیعتا بیشتر است. علاوه بر فرمولاسیون، هنگام تولید این شامپو ها در شرکت های آرایشی بهداشتی، هزینه بیشتری صرف معرفی و تبلیغ این محصولات می شود. در نتیجه در هنگام مقایسه با شامپو های معمولی دارای سولفات قیمت بالاتری دارند.

نقاط مثبت شامپو های فاقد سولفات

1- گزینه بهتر برای بالا بردن ماندگاری رنگ مو و کراتین

افرادی که موهای خود را رنگ می‌کنند و یا به طور منظم در سالن های زیبایی از کراتین برای بهبود ظاهر مو استفاده می کند، خوب می دانند که همه شامپو ها یکسان نیستند. سولفات ها در استفاده مکرر می توانند باعث شسته شدن مواد شیمیایی رنگی و از بین رفتن لایه کراتین روی ساقه مو بشوند. اینجا است که عدم وجود سولفات تبدیل به یک مزیت بسیار بزرگ و برجسته می شود. میتوانید برای مشاهده شامپوهای موهای رنگ شده کلیک کنید.

2- جلوگیری از زبر شدن ساقه مو

اگر یک تار مو را زیر میکروسکوپ مشاهده کنید میبینید که برخلاف تصور عموم تار مو یک سطح صاف و یکدست ندارد. در واقع ساقه مو پر است از کوتیکول و لایه های فلس مانند که افزایش یا کاهش فاصله بین این فلس ها بر نرمی و زبری آن تاثیرگذارند. شامپو های حاوی سولفات با شستن مواد مابین فلس ها، ممکن است باعث ایجاد فاصله و تشدید شکاف میانشان بشود و در نتیجه ظاهر وز و زبری به تار های مو می دهند. در حالی که اگر از شامپوی فاقد سولفات استفاده شود فلس ها محکم کنار همدیگر باقی مانده و مو نرمی خود را حفظ می‌کند.

3- کاهش خشکی مو

همانطور که قبلا هم گفته شد ترکیبات سولفاتی به دلیل خاصیت پاک کنندگی قوی ممکن است علاوه بر آلودگی های مسبب چربی موی کف سر، چربی و لایه محافظ ساقه مو را نیز از بین ببرند. از بین رفتن آنها باعث می شود آب داخل کوتیکول زودتر تبخیر بشود و در نهایت منجر به تشدید خشکی ساقه مو بشود.

4- کاهش گره خوردگی تار های مو

حفظ رطوبت و لایه های محافظ بر روی تار مو باعث کاهش اصطکاک میان تار ها بشود و در نتیجه با کاهش گره خوردگی مو مواجه می شویم.
تا اینجا دیدیم که سولفات ها مزیت و عیوب خودشان را دارند. شرایط مو و پوست کف سر شما در انتخاب بین شامپو دارای سولفات و یا فاقد سولفات عامل اصلی تعیین کننده هستند که باعث می شوند یک نوع شامپو مناسب یا نامناسب باشند . انتخاب شامپوی نامناسب می تواند باعث تشدید چربی کف سر یا خشکی و وز بودن ساقه مو شما بشوند. حالا از کجا بدانیم باید از کدام نوع شامپو استفاده بکنیم که مناسب نوع مو خودمان باشد و بیشترین سود را در کنار کم ترین ضرر ببریم؟

کدام نوع شامپو مناسب موهای من است: سولفات دار یا بدون سولفات؟

در یک جمع بندی با دانستن تفاوت میان دو نوع شامپو و کارکرد سولفات می توان تا حدودی پیش بینی کرد که کدام مناسب شما می باشد.

موی چرب

اگر پوست کف سر شما چرب است و باعث می شود برای اینکه بهداشت خود را رعایت کنید و موهای چرب و ظاهر نامرتب نداشته باشید هر روز یا یک روز در میان مجبور به استحمام باشید. یا به طور مداوم از ترکیبات نرم کننده و حالت دهنده استفاده می کنید که حاوی ترکیبات سنگین می باشند؛ بهتر است با گزینه سنتی شامپو های عادی دارای سولفات ادامه بدهید. زیرا علی رغم نکات منفی که ممکن است ترکیبات سولفاتی به همراه خود داشته باشند، این ترکیبات یکی از راهکار ها و دلایل اصلی شسته شدن و تمیز بودن کامل کف سر شما هستند. به صورتی که بعد از استحمام دیگر مواد آلوده و چرب مابین موهایتان باقی نمی ماند و طول مدت بین استحمام ها را برايتان افزایش می دهد.

موی خشک

در مقابل اگر موهایی دارید که در حالت عادی مستعد وز و خشک شدن می باشند و دائما مجبور هستید گره های موهایتان را از هم باز یا قیچی بکنید؛ به احتمال زیاد شامپو های بدون سولفات انتخاب مناسب تری هستند.

موی رنگ شده

همچنین اگر موهای رنگ شده دارید و می خواهید رنگ موهایتان دوام بیشتری داشته باشد و با هر استحمام کمرنگ تر نشود، باز هم بهتر است با شامپو های فاقد سولفات پیش بروید. از آنجایی که مولکول های مواد سولفات دار به لایه کراتین روی ساقه مو آسیب می زنند و در طول زمان روند شسته شدن آن ها را سرعت می بخشند؛ این نکته برای موهای کراتین شده نیز صادق است.

البته باید در نظر داشته باشید که بودن یا نبودن سولفات تنها خصوصیت تاثیر گذار در کیفیت شامپو ها نمی باشد و عوامل دیگری بر کیفیت پاک کنندگی و اینکه مناسب مو های رنگ شده یا کف سر چرب باشد تاثیر دارد و جمع همه مواد تشکیل دهنده را بایستی قضاوت کرد، نه فقط وجود یک ماده خاص.علاوه بر این فرمولاسیون هر شرکت متفاوت می باشد و ممکن است باعث بشود علی رغم اینکه یک شامپو فاقد سولفات است، مناسب مو های چرب نیز باشد.

برای مشاهده لیست انواع شامپو فاقد سولفات، موهای رنگ شده، حجم دهنده و ضد ریزش، آبرسان و… اینجا کلیک کنید.